Νίκος Εγγονόπουλος, Ομηρική Σκηνή: Επεισόδιο από τον Τρωικό Πόλεμο, 1938. Λάδι σε Καμβά, 125.5 x 130.5 εκ. Courtesy Bonhams

Greek Sale του Bonhams: Μοντερνιστές σε σταθερή άνοδο

Εγγονόπουλος και Μόραλης πέτυχαν τις υψηλότερες τιμές στη δημοπρασία της περασμένης Τετάρτης.

Στις 18 Νοεμβρίου, ο οίκος Bonhams του Λονδίνου πραγματοποίησε την 37η Δημοπρασία Ελληνικής Τέχνης. Με έργα που κάλυπταν ένα χρονικό διάστημα από τον 19ο αιώνα έως σήμερα, η πώληση πραγματοποιήθηκε για δεύτερη φορά δικτυακά, μετά την παρθενική ψηφιακή διοργάνωση την περασμένη Άνοιξη, χωρίς τη φυσική παρουσία κοινού. Οι υποψήφιοι αγοραστές είχαν τη δυνατότητα να υποβάλλουν τις προσφορές τους δικτυακά, τηλεφωνικά ή εγγράφως. Επίσης, δεν πραγματοποιήθηκε έκθεση των έργων στην Αθήνα, αλλά ούτε στο Λονδίνο όπως συμβαίνει συνήθως.

Στη δημοπρασία παρουσιάστηκαν 120 έργα, από τα οποία κατακυρώθηκαν τα 80 συγκεντρώνοντας £2.339.210. Ανάμεσά τους, 118 ζωγραφικά και 2 φωτογραφικά έργα Ελλήνων καλλιτεχνών του μοντερνισμού, της μεταπολεμικής τέχνης και της σύγχρονης εικαστικής σκηνής. Πρώτοι στη λίστα των καλλιτεχνών με τα περισσότερα έργα, ήταν ο Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας και ο Σπύρος Βασιλείου με επτά πίνακες ο καθένας, και οι Παύλος, Αλέκος Φασιανός και Κωνσταντίνος Παρθένης που είχαν από έξι έργα στη δημοπρασία. Τα δύο φωτογραφικά έργα ήταν δημιουργίες του Λουκά Σαμαρά.

Γιάννης Μόραλης, Ερωτικό, 1977. Ακρυλικό σε Καμβά, 147 x 124 εκ. Courtesy Bonhams

Σε δηλώσεις της πριν τη δημοπρασία, η ειδικός σε θέματα Ελληνικής τέχνης του οίκου, Αναστασία Ορφανίδου, είχε ξεχωρίσει το έργο του Θεόδωρου Στάμου «Delphic SunBox #2» (1968) με εκτίμηση £25.000 – £35.000 (€28.000 – €39.000), ένα πορτραίτο του Γιάννη Τσαρούχη με εκτίμηση £15.000 – £20.000 (€17.000 – €22.000) που τελικά έφτασε τις £ 35.250, το έργο «Αποβίβαση» του Κωνσταντίνου Βολανάκη που είχε εκτιμηθεί £40.000 – £60.000 (€44.000 – €66.000) αλλά πουλήθηκε για £69.000, το έργο «Ευημερία» (1940-41) του Κωνσταντίνου Παρθένη με εκτίμηση £80.000 – £120.000 (€90.000 – €130.000) και ένα τοπίο του Νίκου Χατζηκυριάκου-Γκίκα από το 1971 που κατακυρώθηκε για £ 31.500 εντός τις αρχικής εκτίμησης των £25.000 – £35.000 (€28.000 – €39.000). Ωστόσο, παρά τις προσδοκίες τα έργα του Θεόδωρου Στάμου και του Κωνσταντίνου Παρθένη δεν τράβηξαν το ενδιαφέρον τον αγοραστών και αποσύρθηκαν.

Στην κορυφή της δημοπρασίας, δύο έργα τις γενιάς του ‘30 δέχτηκαν τις περισσότερες προσφορές και κατέρριψαν κάθε εκτίμηση. Την υψηλότερη τιμή όλων πέτυχε η ελαιογραφία του Νίκου Εγγονόπουλου «Ομηρική Σκηνή: Επεισόδιο από τον Τρωικό Πόλεμο» (1938) από την προπολεμική περίοδο του καλλιτέχνη, οι οποία είχε εκτεθεί το 1954 στην Μπιενάλε της Βενετίας. Παρά την αρχική εκτίμηση των £120.000 – £200.000 (€170.000 – €220.000), η αξία του έργου εκτινάχθηκε και έφτασε τις £ 682.750. Δεύτερο ακριβότερο της διοργάνωσης αναδείχτηκε το «Ερωτικό» (1977) του Γιάννη Μόραλη που κατακυρώθηκε αντί £ 525.250 παρά την αρχική εκτίμηση που το ήθελε να κινείται στις £180.000 – £250.000 (€200.000 – €280.000). Πίσω από αυτά, ένα έργο του Κωνσταντίνου Παρθένη από τη σειρά που είχαν παραγγείλει το 1939 ο τότε υπουργός Κώστας Κοτζιάς και ο δήμαρχος Αθηναίων Αμβρόσιος Πλυτάς για την ολοκλήρωση του προγράμματος διακόσμησης του δημαρχιακού μεγάρου Αθηνών. Το έργο «Αρμονία» (1940-41) κινήθηκε εντός της αρχικής εκτίμησης των £60.000 – £80.000 (€66.000 – €88.000) και πουλήθηκε για £ 75.250. Από τα έξι έργα του καλλιτέχνη στη δημοπρασία, τα πέντε ανήκαν σε αυτή τη σειρά, αλλά μόνο δύο κατακυρώθηκαν σε πλειοδότες.

Συνολικά, ο καλλιτέχνης που τράβηξε λιγότερο την προσοχή των αγοραστών ήταν ο Σπύρος Βασιλείου, μιας και από τα επτά προσφερόμενα έργα του πουλήθηκαν μόνο τα δύο. Ωστόσο, οι τιμές που πέτυχαν ήταν πάνω από την αρχική εκτίμηση.

Η δημοπρασία των Bonhams απέδειξε πως η Ελληνική τέχνη παρουσιάζει σταθερή πορεία και συνεχίζει να πουλά παρά τις αναταραχές στην αγορά λόγω της πανδημίας. Το ενδιαφέρον των αγοραστών φαίνεται πως τραβούν οι Έλληνες μοντερνιστές δίνοντας πολύ αξιόλογα αποτελέσματα και ανεβάζοντας τις μετοχές τους στην διεθνή αγορά.